Hiện nay, xu hướng chuyển sang thanh toán không dùng tiền mặt đang diễn ra mạnh mẽ trên toàn cầu. Các quốc gia như Thụy Điển và Hồng Kông (Trung Quốc) đang dẫn đầu trong việc tiến tới một xã hội không tiền mặt, nơi mọi giao dịch đều được thực hiện qua thẻ ngân hàng hoặc ví điện tử.

Xã Hội Không Tiền Mặt Là Gì?
Xã hội không tiền mặt là một môi trường kinh tế trong đó các giao dịch mua bán không sử dụng tiền mặt hay séc, mà thay vào đó sử dụng thẻ tín dụng, thẻ ghi nợ, thanh toán không tiếp xúc và ví kỹ thuật số. Động lực thúc đẩy chuyển đổi này chủ yếu đến từ các nhà bán lẻ và người tiêu dùng, nhằm mục đích tăng cường sự tiện lợi và an toàn trong thanh toán.
Trung Quốc
Trung Quốc đang nhanh chóng bắt kịp xu hướng không tiền mặt, dù vẫn chưa đạt đến mức độ như các quốc gia Bắc Âu. Thanh toán qua mã QR đang trở nên phổ biến, giúp khách hàng thanh toán nhanh chóng và hiệu quả bằng điện thoại thông minh. Đặc biệt, Hồng Kông (Trung Quốc) dự đoán sẽ hoàn toàn không dùng tiền mặt vào năm 2024, nhờ vào các phiếu tiêu dùng trị giá 36 tỷ USD và sự phổ biến của các ứng dụng thanh toán như AliPay, WeChat, và Tap & Go.
Thụy Điển
Thụy Điển là một trong những quốc gia đi đầu trong việc chuyển đổi sang xã hội không tiền mặt. Khoảng 98% dân số sở hữu thẻ ngân hàng, và hơn một nửa số ngân hàng không còn xử lý tiền mặt. Các cửa hàng thường từ chối thanh toán bằng tiền mặt, và luật pháp cho phép điều này. Thụy Điển cũng đã từng là quốc gia đầu tiên ở châu Âu phát hành tiền giấy vào thế kỷ 17, nhưng hiện tại, họ đang dẫn đầu trong việc chuyển đổi sang thanh toán kỹ thuật số.
Australia
Australia cũng đang tiến bước mạnh mẽ hướng tới xã hội không tiền mặt, với sự phổ biến của các ví kỹ thuật số như Apple Pay, Google Pay, Samsung Pay và AliPay. Chính phủ dự đoán rằng nước này sẽ hoàn toàn không dùng tiền mặt vào năm 2030. Tuy nhiên, báo cáo năm 2024 của Waave cho thấy 72% người Australia cảm thấy lo lắng về viễn cảnh này, đặc biệt là về các khoản phí giao dịch trực tuyến.
Phần Lan
Phần Lan dự đoán sẽ trở thành quốc gia không tiền mặt vào năm 2029, với 98% dân số sở hữu thẻ ghi nợ. Tuy nhiên, hơn một nửa dân số không tin tưởng vào tương lai không tiền mặt, điều này đặt ra thách thức cho chính phủ trong việc thúc đẩy sự thay đổi này.
Vương Quốc Anh
Tại Vương quốc Anh, hơn 50% dân số đã cài đặt ví kỹ thuật số trên điện thoại thông minh, cho phép họ thực hiện thanh toán điện tử. Mặc dù chưa có luật pháp cụ thể để thúc đẩy thanh toán không tiền mặt, chính phủ Anh không ngăn cản các doanh nghiệp từ chối chấp nhận tiền mặt.
Hoa Kỳ
Mặc dù Mỹ chưa đạt đến mức không tiền mặt như Thụy Điển hay Hồng Kông, nhưng xu hướng này đang phát triển. Nhiều doanh nghiệp nhỏ đã không chấp nhận tiền mặt. Các trạm tự thanh toán chỉ dùng thẻ đang ngày càng trở nên phổ biến trên toàn quốc. Tuy nhiên, Cục Dự trữ Liên bang Hoa Kỳ vẫn chưa thực hiện các chính sách chính thức để thúc đẩy thanh toán không tiền mặt.
Các Quốc Gia Ủng Hộ Tiền Mặt
Trong khi nhiều quốc gia đang tiến tới một xã hội không tiền mặt, một số nước vẫn giữ quan điểm ủng hộ tiền mặt. Đức, Áo, Malta, Tây Ban Nha và Síp là những quốc gia vẫn phụ thuộc nhiều vào tiền mặt và thiếu cơ sở hạ tầng kỹ thuật số để sớm chuyển đổi hoàn toàn sang thanh toán không tiền mặt.
Kết Luận
Hành trình tiến tới một xã hội không tiền mặt không đồng đều giữa các quốc gia. Các yếu tố như nhân khẩu học, khả năng tiếp cận hệ thống thanh toán kỹ thuật số, quan điểm cá nhân và văn hóa địa phương đóng vai trò quan trọng trong việc quyết định tốc độ và mức độ chuyển đổi. Trong tương lai gần, Thụy Điển và Hồng Kông có thể sẽ là những nơi đầu tiên đạt được mục tiêu này, trong khi các quốc gia khác vẫn đang nỗ lực để theo kịp xu hướng.
Tony Thái